एसइईको नतिजामा सुधार, ६६ प्रतिशत विद्यार्थी उत्तीर्ण

काठमाडौं । राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले माध्यमिक शिक्षा परीक्षा (एसइई) २०८२ को नतिजा सोमबार राति घोषणा गरेको छ । प्राप्त तथ्यांक केलाउँदा अघिल्लो वर्षको तुलनामा नतिजामा सुधार देखिएको छ । परीक्षा नियन्त्रक टुकराज अधिकारीका अनुसार नियमिततर्फ सहभागी परीक्षार्थीमध्ये ६५.९८ प्रतिशत विद्यार्थी ‘ग्रेडेड’ अर्थात् उत्तीर्ण भएका छन् । उहाँका अनुसार यस वर्ष देशभरबाट चार लाख ३० हजार ६६७ विद्यार्थी परीक्षामा सहभागी भएका थिए । जसमध्ये दुई लाख ८४ हजार १६० जनाले विभिन्न ग्रेड प्राप्त गरेका हुन् भने एक लाख ४६ हजार ५०७ जना ‘नन-ग्रेडेड’ (एनजी) मा परेका छन् । यसअघि २०८१ सालको एसइई नतिजामा ६१.८१ प्रतिशत विद्यार्थी उत्तीर्ण भएका थिए । यस वर्ष उक्त प्रतिशत बढेर ६५.९८ पुगेको हो । अघिल्लो वर्षको तुलनामा यस वर्ष ४.१७ प्रतिशत बिन्दुले नतिजामा सुधार आएको देखिएको छ । त्यसअघि २०८० सालको एसइईमा भने ४७.८६ प्रतिशत विद्यार्थी मात्रै उत्तीर्ण भएका थिए भने ५२.१४ प्रतिशत विद्यार्थी एनजीमा परेका थिए । लगातार दोस्रो वर्ष पनि नतिजामा सुधार देखिएपछि शैक्षिक क्षेत्रमा सकारात्मक संकेत देखिएको छ ।

यस वर्षको नतिजा तथ्यांकलाई केलाउँदा अघिल्लो वर्षको तुलनामा उल्लेख्य सुधार आएको देखिन्छ । परीक्षा नियन्त्रक टुकराज अधिकारीका अनुसार नियमिततर्फ कुल चार लाख ३० हजार ६ सय ६७ जना विद्यार्थी परीक्षामा सहभागी भएका थिए । तीमध्ये दुई लाख ८४ हजार एक सय ६० जना विद्यार्थी उत्तीर्ण अर्थात् ग्रेडेड भएका छन् । यो कुल परीक्षार्थी संख्याको ६५ दशमलव ९८ प्रतिशत हो । त्यसैगरी, एक लाख ४६ हजार पाँच सय सात जना अर्थात् ३४ प्रतिशतभन्दा बढी विद्यार्थी नन-ग्रेडेड (एनजी) मा परेका छन् । विगत तीन वर्षको नतिजा हेर्दा उत्तीर्ण हुने विद्यार्थीको दर लगातार बढिरहेको छ । २०८० सालको एसइईमा जम्मा ४७ दशमलव ८६ प्रतिशत विद्यार्थी मात्र उत्तीर्ण भएका थिए । त्यसपछि २०८१ सालमा उक्त प्रतिशत बढेर ६१ दशमलव ८१ पुगेको थियो । यस वर्ष झन् बढेर ६५ दशमलव ९८ प्रतिशत पुगेको छ । यसरी हेर्दा गत वर्षको तुलनामा यस वर्ष ४ दशमलव १७ प्रतिशतले नतिजामा सुधार आएको छ । लगातार दोस्रो वर्ष पनि नतिजामा सकारात्मक वृद्धि देखिनुले विद्यालय तहको पठनपाठन प्रभावकारी बन्दै गएको मान्न सकिन्छ ।

कुन जिपिएमा कति विद्यार्थी ?
सार्वजनिक भएको नतिजालाई जिपिए वर्गीकरणका आधारमा हेर्दा सबैभन्दा धेरै विद्यार्थी मध्यम स्तरको जिपिएमा परेका छन् । २ दशमलव ८ देखि ३ दशमलव २ जिपिए ल्याउने विद्यार्थीको संख्या सबैभन्दा उच्च रहेको छ । यस वर्षको एसइई नतिजाअनुसार विभिन्न जिपिए प्राप्त गर्ने विद्यार्थीहरूको संख्या फरक–फरक रहेको छ । सबैभन्दा उच्च तह अर्थात् ३.६ देखि ४ जिपिए ल्याउने विद्यार्थीको संख्या ४८ हजार तीन सय ९२ रहेको छ । त्यसैगरी, ३.२ देखि ३.६ जिपिए ल्याउने विद्यार्थी ८० हजार तीन सय ७२ जना रहेका छन् । नतिजालाई हेर्दा सबैभन्दा धेरै विद्यार्थीले २.८ देखि ३.२ जिपिए ल्याएका छन्, जसको संख्या ९४ हजार दुई सय २२ रहेको छ । यस्तै, २.४ देखि २.८ जिपिए ल्याउने विद्यार्थी ५५ हजार नौ सय ७७ जना रहेका छन् भने २.० देखि २.४ जिपिए प्राप्त गर्ने विद्यार्थी पाँच हजार एक सय ९० जना रहेका छन् । सबैभन्दा कम अर्थात् १.६ देखि २.० जिपिए ल्याउने विद्यार्थीको संख्या जम्मा सातजना मात्र रहेको छ ।
परीक्षाको व्यवस्थापन र छिटो नतिजा

यसपालिको एसइई परीक्षा चैत २९ गते सम्पन्न भएको थियो । परीक्षा सकिएको जम्मा २९ दिनको छोटो अवधिमै बोर्डले नतिजा सार्वजनिक गर्न सफल भएको छ । सरकारले परीक्षा सकिएको एक महिनाभित्रै नतिजा निकाल्ने लक्ष्य राखेको थियो । सोही लक्ष्यअनुसार उत्तरपुस्तिका परीक्षण गर्ने काम परीक्षा केन्द्रमै मिलाइएको थियो । यसले गर्दा छिटो र प्रभावकारी रूपमा नतिजा प्रकाशन सम्भव भएको हो । यस वर्षको परीक्षामा नियमित र ग्रेड वृद्धि गरी कुल पाँच लाख १२ हजार चार सय २१ जना विद्यार्थीले फाराम भरेका थिए । जसमा दुई लाख ५७ हजार छ सय १३ जना छात्रा र दुई लाख ५४ हजार आठ सय एकजना छात्र सहभागी थिए । नेपालभित्रका एक हजार नौ सय ६६ वटा परीक्षा केन्द्रका साथै जापानको एभरेस्ट स्कुलबाट पनि २३ जना विद्यार्थीले परीक्षा दिएका थिए ।

नन-ग्रेडेड विद्यार्थीका लागि ग्रेड वृद्धिको अवसर
नतिजामा एनजी अर्थात् नन–ग्रेडेड आउनुको अर्थ सधैँका लागि फेल हुनु होइन । तोकिएको न्यूनतम अंक प्राप्त गर्न नसकेका एक लाख ४६ हजार पाँच सय सातजना विद्यार्थीले उच्च शिक्षा अध्ययन गर्नका लागि ग्रेड वृद्धि परीक्षा दिन पाउनेछन् । राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डले यस्ता विद्यार्थीको शैक्षिक वर्ष खेर जान नदिन छिट्टै पूरक परीक्षाको तालिका सार्वजनिक गर्ने तयारी गरेको छ । यसबाट विद्यार्थीले राम्रो तयारी गरेर आफ्नो नतिजा सुधार्ने र माथिल्लो कक्षा पढ्ने मौका पाउनेछन् ।

विद्यार्थी तथा अभिभावकको सहजताका लागि बोर्डले विभिन्न माध्यमबाट नतिजा हेर्ने व्यवस्था गरेको छ । एसएमएस, टेलिफोन (आइभिआर) र वेबसाइटमार्फत नतिजा तथा मार्कसिट हेर्न सकिन्छ । नेपाल टेलिकमको १६०० नम्बरमा फोन गरेर वा एसएमएस गरेर नतिजा बुझ्न सकिन्छ । त्यसैगरी, जानकी टेक्नोलोजीको ३५००१ र एम्बिसन गुरुको ३१०६९ मा एसएमएस पठाएर पनि नतिजा थाहा पाउन सकिन्छ । विस्तृत मार्कसिट हेर्नका लागि राष्ट्रिय परीक्षा बोर्डको आधिकारिक वेबसाइट, नेपाल टेलिकमको वेबसाइट, कान्तिपुर पब्लिकेसन्स, इडियु सञ्जाल लगायतका १४ वटा विभिन्न सरकारी तथा निजी वेबसाइटहरूमा व्यवस्था मिलाइएको छ । विद्यार्थीले आफ्नो सिम्बोल नम्बर र जन्ममिति राखेर सजिलै नतिजा हेर्न सक्नेछन् ।