काठमाडाैं । स्वास्थ्यबारे एउटा आम धारणा छ—पातलो मानिस स्वस्थ हुन्छ, मोटो मानिस अस्वस्थ हुन्छ । तर स्वास्थ्य विज्ञहरूका अनुसार यो धारणा सधैं सही हुँदैन । शरीरको तौल वा बाहिरी बनावटले मात्र व्यक्तिको स्वास्थ्य अवस्था निर्धारण गर्न सक्दैन ।
विज्ञहरू भन्छन्, वास्तविक स्वास्थ्य व्यक्तिको दैनिक जीवनशैली, खानपान, नियमित शारीरिक गतिविधि र शरीरभित्रको अवस्था कस्तो छ भन्ने कुराले तय गर्छ । बाहिरबाट दुब्लो देखिने धेरै व्यक्तिको शरीरमा अत्यधिक बोसो जम्मा भएको हुन सक्छ, जसलाई ‘स्किनी फ्याट’ अवस्था भनिन्छ। यस्तो अवस्थामा मांसपेशी कमजोर हुने, मेटाबोलिज्म बिग्रिने र मधुमेह तथा मुटुसम्बन्धी रोगको जोखिम बढ्ने सम्भावना हुन्छ ।
स्वस्थ व्यक्तिको पहिचान तौलभन्दा पनि शरीरको समग्र अवस्थाले गर्छ। सामान्य रक्तचाप, नियन्त्रणमा रहेको रक्तचिनी, दिनभर पर्याप्त ऊर्जा, बलियो रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता, सन्तुलित मानसिक स्वास्थ्य र पोषणयुक्त आहार स्वस्थ जीवनका मुख्य संकेत मानिन्छन्। यी पक्ष राम्रो भएमा तौल सामान्यभन्दा केही बढी वा कम भए पनि व्यक्ति स्वस्थ हुन सक्छ ।
यद्यपि, विज्ञहरूले अत्यधिक तौल बढ्नुलाई पनि सामान्य रूपमा लिन नहुने बताउँछन्। विशेषगरी पेटको वरिपरि बोसो बढी जम्मा हुँदा मुटुरोग, उच्च रक्तचाप र टाइप–२ मधुमेहको जोखिम उल्लेखनीय रूपमा बढ्न सक्छ। त्यसैले बडी मास इन्डेक्स (BMI) सँगै कम्मर–हिप अनुपात पनि नियमित रूपमा जाँच गर्न सुझाव दिइन्छ ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार स्वस्थ रहनका लागि नियमित व्यायाम, पर्याप्त निद्रा, सन्तुलित आहार र सक्रिय जीवनशैली सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण हुन्छ । शरीर अत्यधिक दुब्लो वा अत्यधिक मोटोपन दुवै स्वास्थ्यका दृष्टिले उपयुक्त मानिँदैन ।
स्वास्थ्यको सही मापन बाहिरी रूपले होइन, शरीरको कार्यक्षमता र जीवनशैलीले निर्धारण गर्छ। त्यसैले कसैको शरीरको आकार हेरेर मात्र उसको स्वास्थ्यबारे निष्कर्ष निकाल्नु उचित नहुने विज्ञहरूको सुझाव छ ।
यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?
0
Like
Like
0
Love
Love
0
Happy
Happy
0
Surprised
Surprised
0
Sad
Sad
0
Excited
Excited
0
Angry
Angry
समता शुल्क फिर्ता भएपछि निजी
वडाध्यक्ष सञ्जय पटेल पक्राउ
पूर्व महानिर्देशक प्रदीप अधिकारीविरुद्ध भ्रष्टाचार
गण्डकीमा ट्राफिक कारबाहीबाट डेढ करोडभन्दा
कीर्तिपुरमा कारभित्र जलेर मृत्यु हुने
बिजुलीमा लगाइएको मूल्य अभिवृद्धि कर