काठमाडौं । कलेजोमा बोसो जम्ने समस्यालाई फ्याटी लिभर भनिन्छ। यस्तो अवस्थामा खानपिनसँगै दिनभरि सेवन गरिने पेय पदार्थमा पनि विशेष ध्यान दिन आवश्यक हुन्छ। विशेषगरी धेरै चिनी भएका सफ्ट ड्रिंक, प्याकेज्ड जुस, गुलियो चिया–कफी तथा अन्य मीठा पेय पदार्थको सेवन घटाउनु महत्त्वपूर्ण मानिन्छ ।
यस्ता पेय पदार्थमा पाइने अतिरिक्त चिनी, विशेषगरी फ्रुक्टोज, अत्यधिक क्यालोरी सेवन, तौल बढ्ने तथा मेटाबोलिक समस्यासँग जोडिएको हुन्छ। यसले कलेजोमा बोसो जम्ने समस्यालाई थप बढाउन सक्छ ।
फ्याटी लिभर व्यवस्थापनका लागि कुनै एउटा पेय पदार्थ मात्र पर्याप्त हुँदैन । स्वस्थ खानपान, तौल नियन्त्रण र नियमित शारीरिक गतिविधि पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण हुन्छन्। तौल घटाउँदा कलेजोमा जमेको बोसो कम गर्न र रोगको अवस्था सुधार गर्न सहयोग पुग्न सक्छ ।
दैनिक पेय पदार्थ छनोट गर्दा निम्न विकल्पलाई प्राथमिकता दिन सकिन्छ ।
ब्ल्याक कफी
चिनी र अत्यधिक क्रिम नहालेको सादा कफी फ्याटी लिभर भएका व्यक्तिका लागि उपयुक्त विकल्प हुन सक्छ। विभिन्न अध्ययनले कफी सेवन र कलेजोको स्वास्थ्यबीच सकारात्मक सम्बन्ध देखाएका छन्।
तर कफीमा धेरै चिनी, फ्लेभर्ड सिरप वा बोसोयुक्त क्रिम थप्दा यसको क्यालोरी र चिनीको मात्रा बढ्न सक्छ। त्यसैले सकेसम्म सादा वा कम चिनी भएको कफी रोज्नु राम्रो हुन्छ।
ग्रिन टी
ग्रिन टीमा क्याटेचिनजस्ता एन्टिअक्सिडेन्ट पाइन्छन्। केही अध्ययनले यस्ता तत्वले कलेजोको स्वास्थ्यमा सकारात्मक प्रभाव पार्न सक्ने देखाएका छन्।
तर ग्रिन टीमा चिनी थपेर सेवन गर्नु उपयुक्त हुँदैन। चिसो बनाएर आइस टीका रूपमा पनि सेवन गर्न सकिन्छ, तर यसमा पनि अतिरिक्त चिनी नथप्नु राम्रो हुन्छ।
चिनी नभएको स्पार्कलिङ वाटर
सफ्ट ड्रिंक पिउने बानी भएका व्यक्तिका लागि चिनी र क्यालोरी नभएको स्पार्कलिङ वाटर विकल्प बन्न सक्छ। स्वादका लागि यसमा कागती वा पुदिनाको प्रयोग गर्न सकिन्छ।
फ्याटी लिभर भएका व्यक्तिले नियमित रूपमा सेवन गर्ने सोडा, गुलियो जुस, स्पोर्ट्स ड्रिंक तथा अन्य चिनी धेरै भएका पेय पदार्थको मात्रा घटाउनु राम्रो हुन्छ।
अनस्विटेन्ड सोया मिल्क
चिनी नथपिएको सोया मिल्क प्रोटिनयुक्त प्लान्ट–बेस्ड पेय हो। यसलाई दूधको विकल्पका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ।
तर बजारमा पाइने सबै सोया मिल्कको पोषण संरचना एउटै हुँदैन। त्यसैले खरिद गर्दा ‘Unsweetened’ लेखिएको उत्पादन रोज्नुका साथै प्याकेटमा रहेको पोषणसम्बन्धी विवरण हेर्नु आवश्यक हुन्छ।
अनस्विटेन्ड आल्मन्ड मिल्क
चिनी नथपिएको आल्मन्ड मिल्क पनि कम क्यालोरी भएको प्लान्ट–बेस्ड विकल्प हुन सक्छ। यसलाई कफी, ओटमिल वा स्मुदीमा दूधको विकल्पका रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ।
तर आल्मन्ड मिल्क भन्दैमा सबै उत्पादन स्वस्थ हुन्छन् भन्ने हुँदैन। केही फ्लेभर्ड उत्पादनमा अतिरिक्त चिनी मिसाइएको हुन सक्छ। त्यसैले खरिद गर्दा ‘Added Sugar’ को मात्रा जाँच गर्नु महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
तौल नियन्त्रण पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण
फ्याटी लिभर व्यवस्थापनमा पेय पदार्थको छनोट मात्र पर्याप्त हुँदैन। तौल बढी भएका व्यक्तिले सुरक्षित रूपमा तौल घटाउने, सन्तुलित आहार खाने र नियमित व्यायाम गर्ने बानी बसाल्नुपर्छ।
कलेजोमा बोसो जम्ने समस्या भएका व्यक्तिले विशेषगरी चिनी धेरै भएका पेय पदार्थलाई दैनिक बानी नबनाउनु र पानीलाई प्राथमिक पेयका रूपमा लिनु उपयोगी हुन्छ।
यद्यपि फ्याटी लिभरको कारण र अवस्था व्यक्तिअनुसार फरक हुन सक्छ। त्यसैले कलेजोमा बोसो जमेको पुष्टि भएको अवस्थामा चिकित्सकको सल्लाहअनुसार आवश्यक परीक्षण र उपचार योजना अघि बढाउनु उचित हुन्छ।
एजेन्सीकाे सहयाेगमा







देशभर मनसुनी वायुको प्रभाव, चट्याङसहित
सङ्घीय संसद्का दुवै सदनको बैठक
किम्रुङ खोलाको बहाव रोकिएपछि कास्की
कति आज विदेशी मुद्राको विनिमय
हतुवागढीले जुटायो २४ लाख ५३
जापानिज इन्सेफ्लाइटिसविरुद्ध खोप अभियान सञ्चालन