काठमाडाैं । लसुन नेपाली भान्सामा नियमित प्रयोग हुने खाद्य सामग्री हो । खानाको स्वाद बढाउन प्रयोग गरिने लसुनलाई स्वास्थ्यका लागि पनि निकै लाभदायक मानिन्छ । विशेषगरी उच्च कोलेस्ट्रोल भएका व्यक्तिलाई लसुन खान सुझाव दिने गरिएको पाइन्छ ।
तर दिनहुँ लसुन खाँदैमा कोलेस्ट्रोल घट्छ त ? लसुनले वास्तवमै खराब कोलेस्ट्रोल अर्थात् एलडीएल कम गर्न मद्दत गर्छ वा यो केवल आमधारणा मात्रै हो भन्ने विषयमा विभिन्न वैज्ञानिक अध्ययन भएका छन् ।
लसुनमा एलिसिनसहित विभिन्न जैविक यौगिक पाइन्छन् । यस्ता यौगिकले शरीरमा विभिन्न प्रभाव पार्न सक्ने भएकाले लसुन र रगतमा पाइने लिपिड अर्थात् कोलेस्ट्रोलबीचको सम्बन्धबारे वैज्ञानिकहरूले अध्ययन गर्दै आएका छन् ।
पबमेडमा सूचीकृत विभिन्न अध्ययनमा सामान्यभन्दा बढी कोलेस्ट्रोल भएका व्यक्तिमा काँचो लसुन तथा लसुनबाट तयार गरिएका सप्लिमेन्टको प्रभावबारे अनुसन्धान गरिएको छ । ती अध्ययनका नतिजा भने एकरूप छैनन् ।
केही अध्ययनमा लसुनको सेवनपछि कुल कोलेस्ट्रोलमा सामान्य कमी आएको देखिएको छ । तर केही अध्ययनमा यसको प्रभाव निकै न्यून वा स्पष्ट नभएको पाइएको छ । विशेषगरी एलडीएल अर्थात् खराब कोलेस्ट्रोल घटाउने विषयमा लसुनको प्रभावलाई बलियो रूपमा प्रमाणित गर्ने पर्याप्त प्रमाण छैन ।
लसुनले खराब कोलेस्ट्रोल घटाउँछ ?
लसुन खाँदैमा एलडीएल कोलेस्ट्रोल उल्लेखनीय रूपमा घट्छ भन्ने निष्कर्षमा पुग्न सकिँदैन । केही अनुसन्धानले कुल कोलेस्ट्रोलमा सामान्य सुधार देखाए पनि एलडीएल घटाउने प्रभावका सम्बन्धमा प्रमाण सीमित र मिश्रित छन् ।
त्यसैले उच्च कोलेस्ट्रोल भएका व्यक्तिले लसुनलाई औषधिको विकल्पका रूपमा प्रयोग गर्नु उचित हुँदैन । आफ्नो नियमित आहारमा सामान्य मात्रामा लसुन समावेश गर्नु स्वस्थ खानपानको एउटा हिस्सा हुन सक्छ । तर कोलेस्ट्रोल नियन्त्रणका लागि सन्तुलित आहार, नियमित शारीरिक गतिविधि, तौल व्यवस्थापन तथा आवश्यक परे चिकित्सकको सल्लाहअनुसार औषधि सेवन महत्वपूर्ण हुन्छ ।
धेरै लसुन खानु पनि ठीक होइन
लसुन स्वास्थ्यका लागि उपयोगी भए पनि धेरै मात्रामा सेवन गर्दा सबैलाई फाइदा नै हुन्छ भन्ने छैन । अत्यधिक लसुन सेवन गर्दा केही व्यक्तिमा छाती पोल्ने, पेटमा ग्यास हुने, अपच हुने वा मुख तथा सासबाट गन्ध आउनेजस्ता समस्या देखिन सक्छन् ।
विशेषगरी रगत पातलो बनाउने औषधि सेवन गरिरहेका व्यक्तिले लसुनको सप्लिमेन्ट प्रयोग गर्नुअघि चिकित्सकसँग परामर्श गर्नु आवश्यक हुन्छ ।
यसर्थ, लसुनलाई स्वस्थ आहारको एउटा हिस्सा बनाउन सकिन्छ, तर उच्च कोलेस्ट्रोल घटाउने मुख्य उपचारका रूपमा यसमा मात्र निर्भर हुनु उचित हुँदैन । कोलेस्ट्रोल उच्च देखिएमा चिकित्सकीय परीक्षण र सल्लाहअनुसार यसको व्यवस्थापन गर्नु नै सुरक्षित उपाय हो ।







उखु बेचेको छ महिना बित्दा
अमेरिकी सेनाद्वारा थप पाँच इरानी
हिंसात्मक घटनाका दोषीलाई कारबाही गर्न
नेपालले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा सशक्त आवाज
रसुवा बाढीमा मृत्यु हुनेकाे संख्या
जेनजी आन्दोलनका सहिदको अनुहारसँग सालिक